Púrrusúpa með kartöflum og lauk

Þessi súpa minnir einna helst á íslenska kjötsúpu hvað bragð og áferð snertir, en án kjötsins og hún er einfaldari að búa til, tekur rétt um 40 mínútur. Púrra er mjög sérstakt orð og ég mæli með að taka frá eina mínútu í að hugsa um það, jafnvel endurtaka orðið í huganum eða upphátt nokkrum sinnum. Smá hugleiðsla og núvitund áður en hafist er handa við eldamennskuna. Þegar þú hefur náð fullri vitund um tilvist og gildi púrrunnar í daglegu lífi er tilvalið að byrja.

Undirbúningur: 15 mín. Heildartími: 40 mín

Innihald (fyrir sex manns)

4 gulrætur, skrældar smátt sneiddar

2 laukar, fínsaxaðir

2 hvítlauksgeirar, fínsaxaðir

500 g púrra, sneidd í tvennt á lengdina og síðan í ræmur á breiddina og skoluð undir vatni

300 g kartöflur

matarolía

2 súputeningar (kjúklinga- eða grænmetis-)

2 l vatn

Aðferð

Hitið olíu við háan hita í stórum potti og skellið síðan öllu sneidda grænmetinu út í (ekki kartöflunum strax). Eldið án loks í 10 mín, hrærið reglulega í þar til blandan verður mjúk. Skrælið kartöflurnar á meðan kartöflurnar og bútið þær í teninga. Setjið súputeningana í annan stóran pott með tveimur lítrum af sjóðandi vatni. Þegar teningarnir eru leystir upp skall hella blöndunni í grænmetispottinn. Bætið nú kartöflunum út í, lækkið hitann og látið sjóða í 10 mínútur með lokið á. Kryddið með salti, pipar og óreganó (fersku eða þurrkuðu eftir smekk).

Að sjóða egg - linsoðin egg, harðsoðin og mitt á milli

Í heimilisfræðitíma í grunnskóla lærði ég að sjóða egg svona:
Setja egg í pott og fylla hann þar til flýtur yfir eggin. Salta smá í pottinn og setja lokið á. Láta suðu koma upp, lækka hitann og sjóða svo í 8-10 mín. Hella heita vatninu úr og köldu vatni yfir í staðinn og brjóta skurnina af. Ég held að flestir noti þessa aðferð. En betri leið, sem sparar tíma, vatn og rafmagn, er svona:

• Setja egg í pott með þéttu loki (ekkert loftgat)
• Setja 3-5 mm yfirborð af vatni (þ.e. ekki láta fljóta yfir eggin)
• Láta suðu koma upp og sjóða svo í 6-7 mín.
• Hella köldu vatni yfir og brjóta skurnina af

Eggin eru þannig soðin fyrst og fremst með gufunni í stað vatnsins og verða meðalsoðin (ekki linsoðin, ekki harðsoðin), hvítan þéttist og rauðan verður frekar lin en ekki fljótandi eins og í linsoðnum eggjum. Suðan kemur fyrr upp vegna þess að það þarf minni orku til þess að sjóða svo lítið magn vatns.

Fyrir linsoðin egg er nóg að sjóða í 4-5 mínútur en harðsoðin 8-9 mínútur. 

Soðin egg, í sáralitlu vatni

Bragðmikil tómatsúpa með lauk

Þessi kraftmikla og fljótlega tómatsúpa er góð á köldum vetrardögum.

Undirbúningur: 15 mín. Heildartími: 25 mín.

Innihald (fyrir sex manns)

4 stórir tómatar, sneiddir í litla bita

2 laukar, skrældir og sneiddir

8 hvítlauksgeirar

salt eftir smekk

1 tsk cayenne pipar

1 tsk svartur pipar

2 tsk cumin duft

6 bollar vatn

2 msk matarolía

Aðferð

1. Hitið olíuna og setjið grænmetið og kryddið út í. Látið malla í 3-5 mín við meðalhita.

2. Hellið vatninu út í, látið suðuna koma upp og sjóðið í 5-6 mín.

3. Látið súpuna kólna. Má hakka saman með stafblandara eða pressa aðeins með grænmetispressara (eða hvað sem þetta blessaða eldhúsáhald er kallað á íslensku)

4. Berið fram í skálum. Má bæta við smá smjöri eða rjóma ef vill.

Tómatsúpa með lauk

Fljótleg graskerssúpa

Hér á eftir fer mjög einföld og fljótleg uppskrift að graskerssúpu.

Undirbúningur: 20 mín. Heildartími: 45 mín.

Innihald (fyrir sex manns)

2 msk matarolía

2 laukar, smátt saxaðir

1 kg grasker, skrælt, fræhreinsað og sneitt í bita

7 dl vatn

1/4 l rjómi

pipar eftir smekk

salt eftir smekk

Aðferð

1. Hitið olíuna í stórum potti og steikið laukinn við meðalhita í fimm mínútur, þar til hann verður mjúkur en ekki brúnn.

2. Bætið graskersbitunum út í og eldið áfram í 8-10 mín. og hrærið annað slagið, þar til graskerið mýkist og tekur lit.

3. Hellið vatninu og kryddinu út í. Látið suðuna koma upp og sjóðið í tíu mínútur þar til graskersbitarnir verða lungamjúkir.

4. Hellið rjómanum út í pottinn og látið suðuna aftur koma upp. Maukið nú súpuna með stafblandara eða stappara.

Berið fram með brauði.

Svínakjöt í tamarindsósu

Svínakjötið smellpassar í þessum rétti, soðið í þykkri tamarindsósu, mjúkt undir tönn og rennur ljúflega niður. Þetta er frekar einfaldur réttur að búa til miðað við marga aðra, en bölvað vesen miðað við flesta rétti á þessu bloggi, tekur vel á annan tíma allt í allt með biðtíma.

Undirbúningur: 30 mín. Heildartími: 1 klst og 40 mín.

Svínakjöt í tamarindsósu ásamt grjónum

Innihald (fyrir sex manns)

55 g (þurrkað) tamarind, skorið gróflega

0,5 l soðið vatn

2 ferskir grænir chili, fræhreinsaðir og sneiddir gróflega

2 laukar, skornir gróft

2 hvítlauksrif, gróflega sneidd

1 cm engifer, gróflega sneitt

1 stilkur af sítrónugrasi, gróft skorið

2 msk smjör eða matarolía

1 msk kóríanderduft

1 tsk túrmerik

1 tsk kardemommuduft

1 tsk chiliduft eða cayenne pipar

1 kanilstöng eða 1 tsk kanill

1 kg svínakjöt, sneitt í teninga

1 msk ferskt kóríander (+ aukamagn til skrauts ef vill)

lítill þunnt sneiddur rauður chili til þess að skreyta ef vill

Aðferð

Setjið tamarindbitana í litla skál og hellið sjóðandi vatninu yfir. Látið liggja í hálftíma. Hellið vatninu í gegnum sigti í meðalstóra skál og pressið tamarindhlaupið í gegn eins og hægt er með sleif. Hendið restinni úr sigtinu (steinum og trefjum). Setjið því næst eina matskeið af tamarindvökvanum í matvinnsluvél ásamt grænum chili, lauk, hvítlauk, sítrónugrasi og engifer og maukið rækilega þannig að úr verði mjúkt þykkni. Hitið því næst smjörið eða olíuna í stórum potti og skellið fersku laukmaukinu út í ásamt kóríanderdufti, túrmerik, kardemommudufti, chilidufti (eða cayenne) og kanildufti eða -stöng. Hrærið vel í og blandið saman í tvær mínútur. Skellið nú svínakjötinu út í og hrærið hraustlega og stöðugt þar til bitarnir verða gullinbrúnir og ríkulega þaktir í kryddblöndunni. Hellið afganginum af tamarindvökvanum nú út í og látið suðuna koma upp. Lækkið hitann og látið sjóða í hálftíma með lokinu á. Takið lokið af og látið aftur sjóða í hálftíma, en nú án loksins, þar til svínakjötið verður mjúkt. Stráið nú fersku kóríander og þunnt sneiddum rauðum chili yfir.

Berið fram með hrísgrjónum, kartöflum eða brauði.

Indverskur svepparéttur sem meðlæti (Mushroom Bhaji)

Þessi svepparéttur með graslauk er mjög fljótgerður og virkar ágætlega sem meðlæti með kjötréttum og grænmetisréttum.

Svepparéttur

Undirbúningur: 20 mín. Heildartími: 30 mín.

Innihald (fyrir fjóra)

300 g sveppir

4 msk matarolía

1 laukur, fínsaxaður

1 ferskur grænn chili, fínsaxaður

2 hvítlauksgeirar, pressaðir

1 tsk cumin

1 tsk kóríanderkrydd

1/2 tsk chiliduft eða cayenne pipar

1/2 tsk salt (eða eftir smekk)

1 msk tómatmauk

3 msk vatn

1 msk graslaukur, saxaður í um 1/2 cm bita (til skrauts)

Aðferð

Skolið sveppina og sneiðið í þykkar sneiðar. Hitið olíuna í meðalstórum potti og setjið síðan lauk og chili út í og hrærið reglulega í 5-6 mín, þar til laukurinn hefur mýkst. Bætið síðan hvítlauknum við og hrærið í 2 mín. Bætið því næst kóríanderkryddi, cumin, og chilidufti, hrærið og eldið áfram í eina mínútu. Setjið sveppina, salt og tómatmaukið út í og hrærið öllu vel saman. Hellið vatninu út í og lækkið hitann. Setjið lok á pottinn og sjóðið í 5 mín, hrærið aðeins í og sjóðið aftur í fimm mínútur. Nú ætti blandan að hafa þykknað, en ef hún er mjög vökvakennd, má sjóða áfram án loks í 3-4 mín til þess að þykkja blönduna.

Setjið réttinn á diskana og skreytið með graslauknum og berið fram.

Sjóðandi tómatréttur

Tómatar eru oftast í aukahlutverki í indverskri matargerð, en í þessum rétti fá tómatarnir sviðsljósið og eru vel að því komnir, því bragðið svíkur ekki. Rétturinn hentar vel sem aðaltéttur og hrísgrjón passa vel sem meðlæti.

Undirbúningur: 30 mín. Heildartími: 1 klst.

Innihald (fyrir fjóra)

1 ½ tsk fennel (malað eða fræ)

1 ½ tsk svört sinnepsfræ

1 ½ tsk cuminfræ

1 ½ tsk kóríanderfræ

Repjuolía

2 stk laukur, skrældir og sneiddir í tvennt og síðan í örþunnar hálfmánalaga sneiðar

1 ½ tsk salt

8 karrýlauf

1,3 kg tómatar, gjarnan blanda af litlum gulum og rauðum (koteiltómötum eða konfekttómötum)

1 ½ grænn chili, mjög smátt saxaður

4 hvítlauksgeirar, rækilega kramdir eða saxaðir

2 ½ tsk tamarind mauk

400 ml kókosjólk

Aðferð

Hitið stóra pönnu á meðalhita og þegar hitinn er kominn upp, ristið fennel(fræ), sinnepsfræ, cuminfræ og kóríanderfræ. Hristið pönnuna sífellt á nokkurra sekúndna fresti, í 1-2 mínútur, þar til kóríanderfræin verða gullinbrún. Síðan er kryddblandan sett í mortel og möluð.

Hitið fjórar matskeiðar af olíu á pönnunni og þegar hitinn er kominn upp, skellið þá möluð kryddblöndunni á ásamt lauknum, saltinu og karrýlaufinu. Steikið í 10-12 mínútur. Sneiðið litlu tómatana í tvennt eða þrennt á meðan. Setjið nú hvítlauk og chili á pönnuna og hrærið vel í tvær mínútur. Síðan fylgja tamarind og kókosmjólk og hræra skal vel saman. 

Setjið tómatana því næst út í og eldið við miðlungshita í 20-25 mínútur án þess að hræra. Þannig halda tómatarnir forminu og draga betur í sig kókosmjólkina. Fyrir þá sem vilja enn bragðsterkari rétt má steikja nokkur karrýlauf í viðbót á lítilli pönnu og hella út í. Réttinn má bera fram með hrísgrjónum eða chapati pönnukökum.

Einföld tómatsúpa með kóríander

Þessi tómatsúpa hressir á köldum vetrardögum. Ef notaðir eru lítið þroskaðir tómatar má bæta við einni msk af tómatkrafti til bragðauka og það styrkir líka rauða litinn.

Undirbúningur: 15 mín. Heildartími: 30 mín.

Innihald (fyrir fjóra)

675 g tómatar, skrældir og sneiddir

1 msk olía

1 lárviðarlauf

4 vorlaukar, saxaðir

1 tsk salt

1 hvítlauksgeiri, kraminn

1 tsk svartur pipar, malaður

2 msk ferskt kóríander, sneitt

750 ml vatn

1 msk maíssterkja

2 msk matreiðslurjómi (má sleppa)

Aðferð

Tómatarnir eru fyrst settir heilir í pott með brennheitu vatni í hálfa mínútu og síðan veiddir aftur upp úr. Nú ætti að vera auðvelt að ná skinninu af. Ef ekki, smellið þeim þá aftur í vatnið í smá stund. Skrælið þá nú og sneiðið. Takið fram stóran pott, hitið olíuna og steikið tómatana, lárviðarlaufið og vorlaukana í nokkrar mínútur þar til þau verða mjúk. Bætið næst við salti, hvítlauk, pipar og kóríander. Hellið síðan vatninu út í. Hrærið öllu saman og látið sjóða við vægan hita í 5-10 mín.

Á meðan er maíssterkjan leyst upp í smá vatni þannig að úr verði þykkt rjomakennt mauk. Takið nú súpuna af hellunni og leyfið henni að kólna í nokkrar mínútur. Síðan er hún annaðhvort síuð í sigti eða hökkuð í blandara eða matvinnsluvél. Setjið súðuna síðan aftur á helluna, blandið maísstekjumaukinu saman við og hrærið í við vægan hita í um þrjár mínútur, þar til súpan hefur þykknað.

Setjið súpuna í skálar eða djúpa diska.Skreytið með smá matreiðslurjóma ef vill. Snæðið.

Indverskur kjúklingaréttur (Chicken Jalfrezi)

Jalfrezi kjúklingarétturinn er eldaður á wok-pönnu eða stórri steikarpönnu ásamt lauk, engifer og hvítlauk í bragðmikilli paprikusósu. 

Undirbúningur: 30 mín. Heildartími: 1 klst og 15 mín.

Innihald (fyrir fjóra)

675 g kjúklingabringur

1 msk matarolía

1 tsk cuminfræ

1 laukur, fínsaxaður

1 græn paprika, fínsöxuð

1 rauð paprika, fínsöxuð

2 hvítlauksgeirar, kramdir

2 cm ferskt engifer, fínsaxað

1 msk karrýmauk

1/4 tsk chiliduft

1 tsk kóríanderkrydd

1 tsk cumin

1/2 tsk salt

400 g ferskir eða niðursoðnir tómatar

2 msk ferskur kóríander (saxaður) + aukaskammtur til að skreyta í lokin

Hrísgrjón

Aðferð

Sneiðið kjúklingabringurnar í litla bita (2,5 cm) og skerið alla sýnilega fitu af. Hitið olíuna á pönnunni og steikið cumin fræin í tvær mínútur eða þar til það brakar í þeim. Bætið við lauknum, paprikunni, hvítlauknum og engiferinu og steikið í 6-8 mín. Setjið karrýmaukið saman við og steikið áfram í tvær mínútur. Bætið nú við chili-dufti, kóríanderkryddi, cumin og salti ásamt einni matskeið af vatni. Steikið í tvær mínútur enn. Skellið nú kjúklingabitunum á pönnuna og látið malla í fimm mínútur. Blandið síðan tómötunum saman við og fersku kóríander. Setjið lokið á pönnuna og eldið í 15 mínútur, eða þar til kjúklingabitarnir verða mjúkir. Skreytið að lokum með ferskur kóríander og berið fram með hrísgrjónum.

Jalfrezi kjúklingur með Basmati hrísgjónum

Austurrísk eplakaka (Apfelstrudel)

Þýskt og austurrískt bakkelsi er vaflaust meðal besta bakkelsis í heiminum. Klassískt dæmi er eplakaka sem kallast á frummálinu Apfelstrudel og á rætur að rekja til Vínarborgar. Hentar mjög vel fyrir sunnudagskaffi eða sem eftirréttur. Hún bragðast vel ein og sér en líka með þeyttum rjóma eða ís.

Undirbúningur: 40 mín. Heildartími: 1 klst og 30 mín.

Innihald

Deig:

250 g hveiti

2 g salt

1 egg

100 ml volgt vatn

20 ml matarolía

Smá hveiti eftir þörfum til að hnoða saman deigið svo það límist ekki við lúkur eða plötu

Fylling:

100 g brauðmylsna

50 g smjör

140 g sykur

10 g kanill

200 g rúsínur

100 g hnetur (má sleppa)

10 g sítrónusafi

800 g epli, kjarnhreinsuð og sneidd

1 slurkur af rommi

Flórsykur til að sáldra yfir kökuna þegar hún kemur úr ofninum. Olía til að smyrja deigið þegar það er tilbúið.

Aðferð

Deig:

Innihaldsefnunum blandað saman í skál og hnoðað saman í deig. Mótað í kúlu og smurt með olíu og látið standa í hálftíma. Deigið ætti að vera vel teygjanlegt að þessu loknu. Nú er deigið rúllað út (á bökunarpappír) í þunna stóra ferkantaða pönnuköku. Smurt með smá olíu eða fljótandi smjöri.

Fylling:

Bræðið smjörið á pönnu. Setjið raspið á pönnuna og ristið þar til það verður gullibrúnt. Blandið kanil og sykri þannig að úr verði kanilsykur. Blandið því næst kanilsykrinum, ristaða raspinu, rúsínum, sítrónusafa, eplum og slurki af rommi saman. 

Setjið fyllinguna út á deigið og teigið jaðrana yfir þannig að úr verði lengja. Penslið með olíu og bakið í ofni við 190 gráður þar til kakan verður gullinbrún (um hálftíma). Takið kökuna út og penslið  með olíu eða bræddu smjöri. Látið standa í 15 mín og stráið smá flórsykri yfir.

Verði ykkur að góðu!

Austurrísk eplakaka (Apfelstrudel)